De eerste gedachten over een orgel voor de Sionskerk ontstonden in de winter van 1974/75. Na de bouw van Vierdag-orgels voor de Vredeskerk (1971), De Hoeksteen (1972) en de Oude Kerk (1974) verdiende  de Sionskerk (die stond er toen een jaar of tien)  een heus orgel.  De orgelbouwer Emile Verschueren uit het Belgische Tongeren kwam in het vizier. Juist in die tijd had hij een aantal projecten in Nederland, die een goede prijs/kwaliteit-verhouding kenden.

Het instrument werd door Emile  Verschueren en Bert Wisgerhof ontworpen, mede op basis van gebruikte materialen die Verschueren in zijn bezit had en die van uitzonderlijk goede kwaliteit waren. Het leeuwendeel daarvan werd gevormd door de manuaal -windlade en een aanzienlijk deel van het pijpwerk van het voormalige orgel van de kerk St. Roche in Brussel. Dat instrument was in 1862 gebouwd door de firma Merklin & Schütze te Brussel en Parijs. Over deze orgelmakers het volgende: Joseph Merklin (1819-1905) was afkomstig uit Baden (het zuidwesten van Duitsland) en vestigde zich rond 1845 als orgelmaker te Brussel. Kort daarna associeerde hij zich met de tien jaar oudere Friedrich Schütze, die uit Dessau (Anhalt) afkomstig was. In 1855 stichtten zij een filiaal in Parijs, waar zij Aristide Cavaillé-Coll als belangrijkste concurrent tegenover zich vonden. Hun onbetwiste meesterwerk was het orgel van de Parijse kerk St. Eustache (1876).

Toen in 1973 de kerk St. Roche in Brussel werd afgebroken, kocht E. Verschueren het orgel. Het oorspronkelijke gedeelte van het binnenwerk werd dus voor Veenendaal bestemd, de fraaie neogotische kas kwam terecht in de hervormde kerk van Kesteren (achteraf vind ik het jammer dat we ook die kas niet naar Veenendaal hebben gehaald).

De beide pedaal - laden van het orgel van de Sionskerk zijn rond 1840 gemaakt door de orgelmaker Arnold Clerinckx te Sint-Truiden. Ze werden door Verschueren uitgebreid met elk zes cancellen, zodat de oorspronkelijke omvang van 18 tonen werd vergroot tot 30 tonen. Aanvullend pijpwerk werd verder nog verkregen uit het overbodig geworden orgel van de Franciscanerkerk te Sint-Truiden (E. Verschueren, 1954). De fraaie Trompet is afkomstig uit een laat 19de-eeuws orgel van Pierre Schijven, dat laatstelijk dienst deed in de St. Martinuskerk te Genk. De bekers werden evenwel nieuw gemaakt. Ondanks deze verscheidenheid van herkomst ontstond toch een mooie eenheid in de klank. Nog steeds vind ik het orgel van de Sionskerk, hoewel voor de kerk aan de kleine kant, een van de mooist klinkende orgels van Veenendaal. Nu, 25 jaar later er op terug kijkend, ben ik van mening dat Emile Verschueren een goed en karakteristiek orgel heeft geleverd.

 

Overzicht herkomst materialen:

 

Gecombineerde windlade van de beide manualen: 1862.

Pedaal- laden: ca.  1840.

Kas: 1976.

 

Manuaal I:

Prestant 8' (C-a in het front, 1976; binnenpijpwerk: 1862).

Bourdon 8' (1862).

Prestant 4' (1862).

Roerfluit 4' (1862).

Octaaf 2' (1862).

Mixtuur 1 1/3' III (1862)

Trompet 8' (ca. 1900, bekers 1976).

 

Manuaal II:

Bourdon 8' (1862)

Gamba 8' (1862, C-H in Bourdon)

Fluit 4' (1862)

Nachthoorn 2' (1954)

Sesquialter 1 1/3' II (1954)

Vox humana 8' (1862).

 

Pedaal:

Subbas 16' (eiken, 1862)

Gedekt 8' (1862)

Prestant 4' (C-e in het front, 1976)

Fagot 16' (1976).

 

Informatie: Bert Wisgerhof

 

• Klik op de fotootjes voor meer foto´s van de Sionskerk en het Verschueren-orgel.

Exterieur Sionskerk

Interieur Sionskerk

Kast orgel Sionskerk. Hier nu ook informatie over opknapbeurt orgel Sionskerk!

Klaviatuur Verschueren orgel

Binnenwerk orgel Sionskerk

  In Het Orgel was er destijds ruim aandacht voor het Sionskerk-orgel

Op de pagina foto´s vindt u nog wat foto´s van de klaviatuur.

 

• Nieuwsbrief Sionskerk: Sionscoop. Bert is als eindredacteur verbonden aan het wijkblaadje van de Sionskerk. De vorige nummers zijn vanaf heden te lezen op de site van Hervormd Veenendaal.

 

• In Veenendaal Totaal, tijdschrift voor Veenendaal en omgeving, stond in het oktobernummer nog een artikel over de Sionskerk:

 

• Vleugel voor de Sionskerk

Op zondag 18 september 2005 werd een Mæri vleugel in de Sionskerk in gebruik genomen. In de Sionscoop van oktober 2005 schreef Bert Rebergen er het volgende artikel over:

Het zal u niet ontgaan zijn: De Sionskerk is een muziekinstrument rijker geworden. Een vleugel nog wel! Regelmatig bleek het gemis aan een instrument ter begeleiding van kleinere muziekgroepen en koren. Natuurlijk kan het instrument straks ook ingezet worden bij muziekavonden en kooravonden in onze kerk. De vleugel is gemaakt in Korea. Het merk: Mæri wat 'echo' betekent. Al mag de piano dan van Aziatische huize komen, het kan toch een internationaal instrument genoemd worden. Het klankbord en de toetsen zijn gemaakt van zilverdennen uit Alaska. De stembalk is van Duitse huize, zo ook de snaren en de hamerkoppen komen dan weer uit Australië. Al het hout dat werd gebruikt voor deze vleugel heeft men 2 jaar lang aan de buitenlucht blootgesteld. Daarna volgde een droogproces in een speciaal computergestuurde droogoven totdat de droogte van al het houtwerk op de gewenste gradenstand terecht kwam. Dit doet men om te voorkomen dat atmosferische veranderingen straks de klankkwaliteit van het instrument negatief beïnvloeden. Op Jeugdzondag bleek dat de vleugel ook als gemeentezang-begeleidingsinstrument te gebruiken is. Zeker in onze grote en nagalm-rijke kerk blijkt de meerwaarde van een vleugel boven een normale piano.

 

 

• Kijk hier naar een verslag van de Muziekavond 2006 in de Sionskerk. Fotoverslag en filmpjes!